سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

311

توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى)

و بهر صورت كلام دوّم كه نسبتش با بيت ابو تمام المام و سلخ مىباشد قول ابو الطّيب است وى گفته : و من الخير بطوء سيبك عنّى * اسرع السّحب فى المسير الجهام يعنى : و از قبيل خوبى است دير حاصل شدن بخشش تو و اين عطاء و بخشش تو براى من شتاب‌كننده‌تر از ابرهائى است كه در آنها آبى نباشد . كلمه [ بطوء سيبك ] يعنى تأخّر عطاء تو و [ الجهام ] يعنى ابرى كه در او آب نباشد و امّا ابرى كه حامل باران و آب است حركتش كند و راه رفتنش سنگين بوده همچون حال عطاء و بخشش شخص اعطاءكننده مىباشد . شاهد در اينستكه بيت ابو الطّيب باعتبار اشتمالش بر ضرب المثل به ابر واجد معناى زائدى است كه بيت ابو تمام فاقد آن مىباشد لذا شعر ابو الطّيب را بليغ‌تر از بيت ابو تمام بايد دانست . شرح فارسى : توضيح قوله : فالثانى ابعد : كلمه [ ابعد ] افعل وصفى است نه تفضيل . قوله : و هو كشط الجلد : يعنى پوست كندن . قوله : الرائضة : يعنى ممارست‌كننده و تمرين ديده . متن و ثانيها : كقول البخترى : و اذا تألّق فى النّدى كلامه ال * مصقول خلت لسانه من عضبه و قول ابى الطّيب :